بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده‌های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس در فاصله سال‌های 2000 تا 2011

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 . کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه شاهد

2 کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش‌شناسی کتابخانه مرکزی دانشگاه شاهد

چکیده

هدف: امروزه ارزیابی کمی و کیفی برونداده‌های علمی، از جمله مهمترین شاخص‌های سنجش تولیدات علمی دانشگاه‌ها، موسسه‌ها و کشورها محسوب می‌شود لذا هدف پژوهش حاضر بررسی وضعیت بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد، در پایگاه استنادی اسکوپوس (2000 تا 2011) می‌باشد.
                           
روش‌شناسی: این پژوهش از نوع کاربردی است که با روش­ اسنادی و پیمایشی با رویکرد علم‌سنجی انجام شده است. داده‌های پژوهش با استفاده از آمار توصیفی و به کمک نرم­افزار Excel تجزیه‌وتحلیل‌شد.
                           
یافته‌ها: یافته‌های پژوهش نشان‌دادند که فقط 32 نفر (24درصد) از جامعه پژوهش، دارای مدرک علمی نمایه‌شده در پایگاه اسکوپوس بودند. روند کلی رشد بروندادهای علمی جامعه پژوهش به‌رغم صعودی‌بودن، منظم نبوده، حتی در برخی سال­ها نزولی بوده‌است. از کل 279 برونداد علمی نمایه‌شده، 276 مورد به دانشکده پزشکی، هفت مورد به دانشکده دندان‌پزشکی و پنج مورد به دانشکده پرستاری، مربوط بوده‌اند و بیشترین نوع مدرک نمایه­شده، مقاله مجله بوده‌است. دانشکده­های پزشکی، دندان‌پزشکی و پرستاری، به‌ترتیب، دارای بیشترین میزان تعداد استنادها و شاخص هرش بوده­اند ولی از لحاظ نسبت استناد به مدارک، دانشکده پرستاری، عملکردی بهتر نسبت‌ به دو دانشکده دیگر داشته‌است. حوزه موضوعی پزشکی به‌طور کلی با 83/41درصد، بیشترین سهم را داشته و دو حوزه موضوعی دندان‌پزشکی و پرستاری با 12/1 و 22/0درصد، کمترین سهم را داشته اند. بروندادهای سه، چهار و پنج نویسنده­ای، به‌ترتیب، بیشترین سهم را داشته­اند. میزان همکاری علمی جامعه پژوهش با پژوهشگران ایرانی و پژوهشگران دانشگاه شاهد، بیش از همکاری علمی با پژوهشگران غیرایرانی و پژوهشگران غیردانشگاه شاهد بوده‌است. پژوهشگران کانادایی و دانشگاه علوم پزشکی تهران، بیشترین سهم را در همکاری علمی خارج از کشور و خارج از دانشگاه با جامعه پژوهش داشته­ اند.
                           نتیجه‌گیری: نتایج نشان‌می‌دهد که میزان تولیدات علمی و همکاری‌های علمی اعضای هیئت علمی پزشکی دانشگاه شاهد روند صعودی داشته است
 

کلیدواژه‌ها


امروزه از تعداد مقاله­ها و بروندادهای علمی منتشرشده دانشگاه­ها در نشریات بین­المللی تحت پوشش نمایه­های بین­المللی، به‌عنوان یکی از مهم‌ترین شاخص­های ارزیابی علمی دانشگاه­ها یادمی‌شود (نوروزی چاکلی، 1388: 90)؛ به‌عبارت‌دیگر، یکی از راه­های معتبر ارزیابی وضعیت علمی دانشگاه­ها و مراکز آموزش ­عالی، بررسی وضعیت برونداد علمی اعضای هیئت علمی آنها در پایگاه‌ها و نمایه­نامه­های استنادی معتبر و بین­المللی است؛ با انجام چنین ارزیابی­هایی می­توان به نتایج مفید و کاربردی دست‌یافت و از نتایج به‌دست‌آمده به‌منظور برنامه­ریزی­های بلندمدت پژوهشی درراستای ارتقای سطح علمی و پژوهشی آن دانشگاه و درنهایت، کشور مربوط استفاده‌کرد؛ ازسوی‌دیگر بایدتوجه‌داشت که بی­تردید، ارزیابی پژوهش­های منتشرشده آن دسته از اعضای هیئت علمی که در حوزه علوم پزشکی فعالیت‌می­کنند، دارای اهمیتی بسیار است؛ زیرا از نتایج همین پژوهش­ها در درمان برخی بیماری­ها و همچنین در آموزش دانشجویان پزشکی که حافظان آینده سلامت جامعه هستند نیز استفاده‌می­شود (گرجی و دیگران، 1389: 18)؛ از مهم­ترین منابع و ابزارهای موجود درزمینه این­گونه ارزیابی­ها می­توان به پایگاه­های استنادی بین‌المللی و معتبر مانند «اسکوپوس[1]، وب آو ساینس[2] و گوگل اسکالر[3]» اشاره‌کرد؛ ازاین‌میان، پایگاه اسکوپوس (از محصولات ناشر معتبر و بین­المللی الزویر[4]) به دلیل جامعیت و پوشش بیشتر نشریات علمی نمایه‌شده، دارای محبوبیتی بالا شده‌است و در بسیاری از آیین­نامه­های مربوط به ارزیابی علمی اعضای هیئت علمی و پژوهشگران محافل دانشگاهی (ازجمله آیین­نامه­های ارتقای اعضای هیئت علمی وزارتخانه­های بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و علوم، تحقیقات و فناوری)، مورد توجهی ویژه قرارگرفته‌است (نوروزی چاکلی و ملامحمدی، 1390: 84)؛  دانشگاه شاهد نیز از لحاظ داشتن دانشکده‌های پزشکی، پرستاری و دندان‌پزشکی در کنار سایر دانشکده­های غیرپزشکی خود، از معدود دانشگاه­های جامع محسوب‌شده، اهمیت و جایگاهی خاص دارد؛ درعین‌حال، دارابودن گروه­های آموزشی غیرپزشکی در کنار گروه­های آموزشی پزشکی، موجب شده که برخی از نهادها ازجمله وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، نسبت‌به میزان تولیدهای علمی و رتبه این دانشگاه در گزارش­های رتبه­بندی دانشگاه­های علوم پزشکی، با دیده تردید بنگرند؛ درواقع، میزان و رتبه تولیدهای علمی این دانشگاه را حاصل مجموع تولیدهای علمی اعضای هیئت علمی پزشکی و غیرپزشکی دانشگاه می­دانند لذا این مسئله، تعیین جایگاه و رتبه واقعی این دانشگاه را در مقایسه با سایر دانشگاه­های علوم پزشکی کشور (که فقط دارای اعضای هیئت علمی پزشکی هستند)، دشوارساخته‌است؛ با توجه به همه مسائل گفته‌شده در بالا و به‌منظور پشتیبانی از سیاست‌گذاری­های علمی و پژوهشی در دانشگاه شاهد، پژوهش حاضر بر آن است به مطالعه و بررسی وضعیت برونداد علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس در فاصله سال­های 2000 تا 2011 بپردازد.

پیشینه پژوهش

مطابق بررسی­هایی که نگارندگان این پژوهش انجام‌داده‌اند، تاکنون، پژوهشی که به‌طور دقیق به بررسی وضعیت برونداد علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم ­پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس بپردازد، به‌انجام‌نرسیده‌است. با توجه به ماهیت مسئله پژوهش و با توجه به اینکه تاکنون مطالعاتی بسیار درخصوص وضعیت بروندادهای اعضای هیئت علمی دانشگاه­های مختلف انجام‌شده‌اند، در اینجا برخی از پژوهش­های انجام‌شده درخصوص بررسی وضعیت تولیدهای علمی اعضای هیئت علمی دانشگاه­های علوم پزشکی در نمایه­نامه­های بین­المللی و پایگاه‌های استنادی ازقبیل «اسکوپوس، وب آو ساینس و گوگل اسکالر» معرفی‌می­شوند.

سبحانی، تبری و طایفه (1388) در پژوهشی به بررسی وضعیت تولید مقاله­های علمی توسط اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی گیلان در چهار پایگاه اطلاعاتی «وب آو ساینس، اسکوپوس، ایران مدکس[5] و پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی[6]» تا پایان سال 1387 پرداختند؛ نتایج پژوهش نشان‌دادند که تعداد مقاله­های تولیدشده 334 عضو هیئت علمی این دانشگاه دارای رشدی قابل‌توجه بوده، به‌گونه­ای‌که مقاله­های لاتین آنها از نه (9) عدد در سال 2003 به 41 عدد در سال 2008 رسیده‌است؛ همچنین از مجموع 879 مقاله منتشرشده اعضای هیئت علمی این دانشگاه، بیشترین تعداد مقالات (74/77درصد) به دانشکده پزشکی، مربوط بوده و در میان گروه­های این دانشکده، گروه بیماری­های داخلی با 66 مقاله، بیشترین تعداد مقالات را تولیدکرده‌است.

علی­بیگ و روستا­آزاد (1388) در پژوهش خود با استفاده از شاخص هرش به ارزیابی برونداد علمی 101 نفر از استادان و دانشیاران دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایران در پایگاه­های استنادی «اسکوپوس، وب آو ساینس و گوگل اسکالر» پرداختند؛ یافته­های پژوهش نشان‌دادند که متوسط شاخص هرش برای کل جامعه مورد بررسی، 76/2 بوده‌است؛ همچنین، میزان شاخص هرش استادان، بالاتر از دانشیاران و در مردان بیشتر از زنان است.

گرجی و همکاران (1389) در تحقیق خود به ارزیابی کمّی و کیفی انتشارات و رتبه­بندی اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران با استفاده از شاخص­های هرش، جی[7] و مؤلفه ام.[8] در پایگاه‌های استنادی «اسکوپوس، وب آو ساینس، گوگل اسکالر و نمایه استنادی علوم ایران» تا پایان سال 2008 پرداختند؛ نتایج این تحقیق نشان‌دادند که اعضای جامعه پژوهش، 4276 مقاله منتشرکرده­اند که 8291 بار به آنها استنادشده‌است و 56 درصد نویسندگان، دارای شاخص هرش 0 (صفر) بودند. بالاترین شاخص هرش و جی (هر دو 16) به یکی از اعضای هیئت علمی دانشکده پزشکی با رتبه علمی استاد از گروه نفرولوژی تعلق‌دارد و هیچ‌یک از اعضای هیئت علمی، حدنصاب شاخص هرش را کسب‌نکرده‌اند.

نوروزی چاکلی، آقایاری و حسن­زاده (1390) در پژوهشی براساس شاخص­های (اچ.، جی. و مؤلفه ام.) به تحلیل مدارک علمی 117، نفر از پژوهشگران پژوهشکده­های دانشگاه شهید بهشتی در سه پایگاه استنادی «وب آو ساینس، اسکوپوس و گوگل اسکالر» پرداختند و نشان‌دادند که متوسط شاخص­های هرش، جی و مؤلفه ام جامعه پژوهش، به‌ترتیب، برابر 85/1، 66/2 و 41/0 بوده و شاخص­های محاسبه‌شده یادشده در گروه مردان، بیشتر از زنان است؛ همچنین، نتایج این پژوهش نشان‌دادند که پژوهشگران پژوهشکده­های گیاهان و مواد اولیه دارویی، علوم محیطی و لیزر و پلاسما، نسبت‌به پژوهشگران پژوهشکده­های بهداشت خانواده و اعجاز قرآن، از نظر شاخص­های مدنظر در سطحی بالاتر قراردارند.

مردانی، نجفی و شریف­مقدم (1391) با استفاده از شاخص­های علم­سنجی به بررسی ضریب مشارکت پژوهشگران دانشگاه علوم پزشکی تهران در انتشارات بین­المللی پایگاه وب آو ساینس از سال 2006 تا 2010 پرداختند؛ نتایج پژوهش نشان‌دادند که تولیدهای علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران در سال­های 2006 تا 2010، شامل 5781 عنوان مدرک بوده و متوسط ضریب مشارکت کلی نویسندگان دانشگاه علوم پزشکی تهران در این پایگاه، 64/0 بوده‌است که تمایل به‌نسبت بالای نویسندگان را به تولید مدارک مشارکتی نشان‌می­دهد. بررسی وضعیت مشارکت بین­المللی نویسندگان در سال­های مختلف نشان‌داد که میزان تولیدهای حاصل از مشارکت بین­المللی (22درصد)، پایین­تر از میزان تولیدهای مشارکت داخلی بود. پژوهشگران دانشگاه علوم پزشکی تهران با پژوهشگرانی از 69 کشور جهان، همکاری علمی داشته­اند که ازاین‌میان، بیشترین همکاری با پژوهشگران آمریکایی، انگلیسی و کانادایی بوده‌است؛ همچنین، کمترین میزان نرخ رشد سالیانه (7/3) به انتشارات همکاری بین­المللی این دانشگاه، مربوط بوده‌است. از لحاظ تعداد نویسنگان هم‌تألیف، مدارک پنج تا هشت نویسنده­ از 33درصد در سال 2006 به 45درصد در سال 2010 رسیده و بالاترین میزان رشد از لحاظ تعداد نویسندگان، به این دسته از مدارک، مربوط بوده‌است. پژوهشگران بیان‌می‌کنند که همکاری­های گروهی در امر پژوهش، در دانشگاه علوم پزشکی تهران، در حال توسعه و رشد و تمایل پژوهشگران به انجام پژوهش­های مشارکتی در حال افزایش است.

اخوتی، صادقی و شجاعی (1392) با استفاده از شاخص­های علم­سنجی به تحلیل برونداد علمی 10123 نتیجة بازیابی‌شده 5791 مؤسسه حوزه آموزش پزشکی در 1506 مجله منتشرشده، توسط 122 کشور در پایگاه اطلاعاتی وب آو ساینس، طی سال­های 2002 تا 2011 پرداختند؛ نتایج پژوهش نشان‌دادند که متوسط رشد تولیدهای علمی آموزش پزشکی، 28درصد و ضریب همکاری نویسندگان در حد متوسط بوده‌است؛ همچنین، مجله مدیکال اجوکیشن[9]، بیشترین سهم را داشته و دانشگاه هاروارد[10]، فعال­ترین مؤسسه بوده‌است؛ ازسویی‌دیگر، ون در ولوتن[11]، پرکارترین نویسنده حوزه آموزش پزشکی بوده‌است. نتایج بازیابی‌شده و بیشترین تولیدهای علمی به کشور آمریکا تعلق‌داشته‌اند؛ درنهایت پنج خوشه با موضوع‌های «شیوه­های یادگیری در آموزش پزشکی، افسردگی شغلی، اثر کاهش ساعت کاری در‍ بهبود ارائه خدمات درمانی، ارزیابی صلاحیت حرفه­ای در آموزش پزشکی و رابطه علوم پزشکی و صنعت» به‌دست‌آمدند؛ این پژوهشگران نتیجه‌گرفتند که تولید علم در حوزه آموزش پزشکی در بازه زمانی مورد بررسی، دارای روند صعودی بوده‌است.

زورزتو[12] و دیگران (2006) در پژوهش خود به بررسی 109507 مقاله علمی 118 مؤسسه تحقیقاتی و دانشگاهی حوزه­های علوم زیستی و بهداشتی بیست دانشگاه برتر برزیل در پایگاه­های «دیتا کپس[13]، آی. اس. آی. و مدلاین[14]» پرداختند؛ نتایج این پژوهش نشان‌دادند که بیشترین تولید علمی دانشگاه­های برزیل از سال 1998 تا 2002 در حوزه‌های موضوعی علوم زیستی و بهداشتی با نرخ رشد متوسط 2/47درصد بوده‌است.

والس والنزولا[15] و دیگران (2009) در پژوهش خود به تحلیل کمی تولیدهای علمی اعضای هیئت علمی دانشگاه­های اسپانیا در حوزه پزشکی قانونی و حقوقی از سال 1952 تا 2005 در پایگاه مدلاین پرداختند؛ نتایج پژوهش آنها نشان‌دادند که از دهه 1980 به بعد، تولیدهای علمی این دانشگاه­ها در حوزه مورد مطالعه روبه‌افزایش بوده‌است.

وان ایک[16] و دیگران (2010) در تحقیق خود به بررسی تولیدهای علمی 2973 دانشجوی پزشکی هلند از سال 2006 تا 2007 در پایگاه وب آو ساینس پرداختند و نشان‌دادند که 5/14درصد از  دانشجویان، دست‌کم یک مقاله علمی در طول دوره 3 ساله تحصیل خود منتشرساخته­اند.

هدف­ها و پرسش­های پژوهش

هدف اصلی از انجام این پژوهش، مطالعه و بررسی وضعیت برونداد علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس از سال 2000 تا پایان سال 2011 است؛ در همین راستا اهداف جزئی این پژوهش دستیابی به وضعیت و سهم اعضای هیئت علمی هریک از دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در تولید بروندادهای علمی نمایه‌شده در پایگاه استنادی اسکوپوس، روند رشد بروندادهای علمی جامعه پژوهش در پایگاه استنادی اسکوپوس، وضعیت کمّی انواع مدارک نمایه­شده جامعه پژوهش در پایگاه استنادی اسکوپوس، تعیین سهم حوزه­های موضوعی بروندادهای علمی جامعه پژوهش در پایگاه استنادی اسکوپوس، تعیین وضعیت استنادها، نسبت استناد به مقاله­ها و شاخص هرش جامعه پژوهش در پایگاه استنادی اسکوپوس و درنهایت، تعیین میزان همکاری علمی اعضای هیئت علمی دانشکده‌های علوم پزشکی دانشگاه شاهد با پژوهشگران سایر کشورها و مؤسسه­ها، در دوره زمانی مورد مطالعه است؛ به‌عبارت‌دیگر، این پژوهش درپی پاسخگویی به پرسش­های زیر است:

1. وضعیت و سهم اعضای هیئت علمی هریک از دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در تولید بروندادهای علمی نمایه‌شده در پایگاه استنادی اسکوپوس در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

2. روند رشد بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم ­پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

3. وضعیت کمّی انواع مدارک نمایه­شده اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

4. وضعیت استنادها، نسبت استناد به مقاله­ها و شاخص هرش اعضای هیئت علمی دانشکده‌های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

5. سهم حوزه­های موضوعی بروندادهای علمی اعضای هیئت­ علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

6. میزان همکاری علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد با پژوهشگران سایر کشورها و مؤسسه­ها در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

تعریف­های عملیاتی پژوهش

بروندادهای علمی[17]: بروندادهای علمی عبارت‌اند از انواع مدارک علمی نمایه‌شده در پایگاه استنادی اسکوپوس مانند مقاله نشریه[18]، مقاله زیر چاپ[19]، مقاله کنفرانس[20] (همایش)، سرمقاله[21]، فهرست اغلاط (غلط­نامه)[22] ، نامه­ها[23] و نقد و بررسی[24].

شاخص هرش: شاخص هرش کل فرد، شامل اچ تعداد از مقاله­های اوست که به هریک از آنها دست‌کم اچ بار استنادشده‌باشد. هرچه عدد اچ بزرگ‌تر باشد، نشان­دهنده توان علمی و تأثیرگذاری بیشتر یک پژوهشگر بر علم خواهدبود. برای به‌دست‌آوردن عدد اچ، مقالات نویسنده برحسب تعداد استناد، به‌ترتیب نزولی مرتب و شماره مقاله با تعداد استنادها مقایسه‌می­شود تا تعداد استناد، مساوی یا بیشتر از شماره مقاله باشد. شماره آن مقاله، نشان­دهنده عدد اچ نویسنده است (نوروزی چاکلی، 1388: 66).

استنادها[25]: تعداد کل استنادها به فرد، شامل تعداد کل استنادهای انجام‌شده به تولیدهای علمی نمایه‌شده یک فرد در پایگاه اسکوپوس توسط دیگر تولیدهای علمی (اعم از تولیدهای علمی خود فرد) است.

خوداستنادی[26]: خوداستنادی، شامل آن دسته از استنادهایی است که خود فرد به تولیدهای علمی­اش صورت‌داده‌است؛ به‌طور خلاصه می­توان‌گفت که خوداستنادی، یعنی استناد به خود. اینکه نویسنده­ای در جدیدترین اثرش به اثر یا آثار پیشین خویش استنادکند. در متون علمی، میزان 10 تا 20درصد از کل استنادها (بسته به رشته علمی و حوزه موضوعی)، می­توانند خوداستنادی باشند (کوشا و طباطبایی، 1388: 25).

نسبت استناد به مقاله[27]: این شاخص، شامل نسبت تعداد استنادهای یک فرد، به تعداد کل تولیدهای علمی آن فرد، در یک دوره زمانی مشخص است. این شاخص نشان‌می­دهد به‌طور متوسط هر تولید علمی یک فرد چند استناد دریافت‌کرده‌است.

روش­شناسی پژوهش

این پژوهش با استفاده از روش­های اسنادی (کتابخانه­ای) و پیمایشی با رویکرد علم­سنجی، انجام‌شد. ابتدا به‌منظور بازیابی اشکال مختلف نام دانشگاه شاهد، عبارت «شاهد یونیورسیتی»[28] در فیلد «وابستگی سازمانی»[29] جستجوی پیشرفته این پایگاه جستجوشد؛ در مرحله بعد، نتایج بازیابی‌شده با استفاده از قابلیت «تحلیل نتایج»[30] تحلیل‌شدند و بر­اساس اسامی پدیدآورندگان[31] به جداکردن اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی از دانشکده­های غیرعلوم پزشکی دانشگاه شاهد پرداخته‌شد؛ مراحل بعدی از طریق سرشماری کل جامعه پژوهش انجام‌شدند؛ به‌عبارتی تک‌تک اسامی نویسندگان با اسامی بازیابی و جداشده در پایگاه اسکوپوس مقایسه‌شدند؛ در مرحله بعد به‌منظور تعیین تعداد کل برونداد علمی، انواع مدارک نمایه‌شده، حوزه­های پژوهشی و وضعیت همکاری­های علمی نویسندگان، نتایج بازیابی‌شده به نتایج مربوط به اعضای هیئت علمی پزشکی جداشده، محدود شد و نتایج نهایی تجزیه‌وتحلیل‌شدند؛ در مرحله بعد، شاخص­های مورد بررسی مربوط به هریک از اعضای هیئت علمی پزشکی بازیابی‌شده ازقبیل «تعداد مدارک نمایه‌شده[32]، تعداد کل استنادها به فرد[33]، شاخص هرش کل فرد، تعداد استنادها به فرد بدون احتساب خوداستنادها[34] و شاخص هرش فرد بدون احتساب خود استنادها[35]، نسبت استناد به مقاله کل هر فرد و نسبت استناد به مقاله هر فرد بدون احتساب خود استنادها[36]»، به‌صورت تک‌تک استخراج‌شدند و درنهایت، یافته‌های پژوهش با استفاده از آمار توصیفی (فراوانی و درصد) و به کمک نرم­افزار 2010Excel  تجزیه‌وتحلیل‌شدند.

یافته­های پژوهش

 

 

 

 

 

پرسش 1.وضعیتوسهماعضایهیئتعلمیهریکازدانشکده­هایعلومپزشکیدانشگاهشاهددرتولید بروندادهای علمی نمایه‌شده در پایگاه استنادی اسکوپوس در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

جدول 1، فراوانی و سهم اعضای هیئت علمی هریک از دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد را که در تولید بروندادهای علمی نمایه‌شده در پایگاه اسکوپوس در فاصله سال­های 2000 تا 2011، سهیم بوده­اند، نشان‌می­دهد.

جدول 1. فراوانی و سهم اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در تولید بروندادهای علمی نمایه‌شده در پایگاه اسکوپوس (2000 تا 2011)

نام دانشکده

دانشکده پزشکی

دانشکده دندان‌پزشکی

دانشکده پرستاری

جمع کل

فراوانی

سهم (درصد)

فراوانی

سهم (درصد)

فراوانی

سهم (درصد)

فراوانی

سهم (درصد)

کل اعضای هیئت علمی دانشکده

80

60/60

38

78/28

14

60/10

132

100

اعضای هیئت علمی دارای مدرک علمی نمایه‌شده

29

62/90

2

25/6

1

12/3

32

24/24

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

مطابق یافته­های ارائه‌شده در جدول 1 از 132 نفر عضو هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد، فقط 32 نفر، مدرک علمی نمایه‌شده در پایگاه استنادی اسکوپوس داشته­اند (حدود 24درصد جامعه پژوهش) که ازاین‌میان، دانشکده پزشکی با 29 نفر (سهم 62/90درصد)، دانشکده دندان‌پزشکی با دو نفر (سهم 25/6درصد) و دانشکده پرستاری با یک نفر (سهم 12/3درصد) عضو هیئت علمی، دارای مدرک علمی نمایه‌شده در پایگاه اسکوپوس بوده­اند؛ به‌عبارت‌دیگر، حدود 76درصد اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد هیچ‌گونه مدرک علمی نمایه‌شده در پایگاه استنادی معتبر و معروف اسکوپوس نداشته­اند.

 

 

 

 

 

 

 

پرسش 2. روند رشد بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم ­پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

 

 

 

 

جدول 2، فراوانی و روند رشد برونداد علمی نمایه‌شده اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس را در فاصله سال­های 2000 تا 2011 نشان‌می­دهد. قابل‌اشاره است که نرخ رشد در هر سال، مطابق این فرمول محاسبه‌شده‌است:

 

 

 

 

 

 

 

                                                               نرخ رشد در سال مورد نظر=100 × (B/(A-B))

                                                                                              فراوانی مدرک در سال مورد نظر A =

                                                             فراوانی مدرک در سال پیش از سال مورد نظرB =

 

 

 

 

 

 

 

داده­های جدول 2 نشان‌می­دهند که تعداد بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشکده شاهد که در پایگاه اسکوپوس نمایه‌شده­اند، از یک برونداد در سال 2000 به 61 برونداد در سال 2011 رسیده‌است و درمجموع، 279 برونداد علمی داشته­اند. به‌رغم افزایش تعداد بروندادها به‌طور کلی در بازه زمانی مورد مطالعه، این افزایش، دارای روند و نرخ رشد صعودی و منظمی نیست، به‌طوری­که حتی در سال 2010، روند نزولی (منفی) داشته‌است.

 

جدول 2. فراوانی و روند رشد بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه اسکوپوس (2000 تا 2011)

سال

فراوانی مدارک علمی نمایه‌شده

نرخ رشد (درصد)

2000

1

-

2001

1

00/0

2002

5

00/400

2003

7

00/40

2004

12

43/71

2005

15

00/25

2006

16

67/6

2007

18

50/12

2008

24

33/33

2009

65

83/170

2010

54

92/16-

2011

61

96/12

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

پرسش 3. وضعیت کمّی انواع مدارک نمایه­شده اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

 

 

 

 

 

جدول 3، فراوانی و سهم (درصد) انواع مدارک علمی نمایه‌شده اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس را در فاصله سال­های 2000 تا 2011 نشان‌می‌دهد.

جدول 3. فراوانی و سهم (درصد) انواع مدارک علمی نمایه‌شده اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس (2000 تا 2011)

نوع مدرک

مقاله مجله

نامه‌ها

نقد و بررسی

مقالات زیر چاپ

سرمقاله

جمع

فراوانی

260

7

6

3

3

279

سهم (درصد)

2/93

5/2

2/2

1/1

1/1

100

 

 

 

 

 

 

 

براساس یافته­های جدول 3، اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد، از میان انواع مدارک علمی قابل‌نمایه‌شدن در پایگاه اسکوپوس، «مقاله مجله، نامه­ها، نقد و بررسی، مقالات زیر چاپ و سرمقاله» را تولیدکرده­اند که ازاین‌میان، مقاله مجله با تعداد 260 نتیجه (2/93درصد سهم)، بیشترین و سرمقاله و مقالات زیر چاپ با تعداد سه نتیجه (1/1درصد سهم)، کمترین نوع مدرک نمایه‌شده هستند؛ این نتیجه، بیانگر سهم بیشتر مقاله مجله در میان انواع تولیدهای علمی نمایه‌شده است که منطقی و طبیعی به‌نظرمی­رسد.

پرسش 4. وضعیت استنادها، نسبت استناد به مقاله­ها و شاخص هرش اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

جدول 4، وضعیت استنادها، نسبت استناد به مقاله­ها و شاخص هرش اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس را در دوره زمانی 2000 تا 2011 نشان‌می­دهد.

جدول 4. وضعیت استنادها، نسبت استناد به مقاله­ها و شاخص هرش اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس (2000 تا 2011)

نام دانشکده

تعداد اعضای هیئت علمی دارای مدرک نمایه‌شده

تعداد کل مدارک نمایه‌شده

تعداد کل استنادها به مدارک

شاخص هرش کل

تعداد استنادها به مدارک بدون خوداستنادها

شاخص هرش بدون خوداستنادها

نسبت استناد به مدارک کل

نسبت استناد به مدارک بدون خوداستنادها

پزشکی

29

276

17

5

12

4

096/0

043/0

دندان‌پزشکی

2

7

6

3

6

3

857/0

857/0

پرستاری

1

5

5

2

4

2

1

800/0

جمع کل

32

279

395

20

295

17

415/1

057/1

 

 

 

 

 

 

 

براساس یافته­های جدول 4 از لحاظ تعداد استنادها (تعداد کل و نیز بدون احتساب خوداستنادها) و شاخص هرش (شاخص هرش کل و نیز بدون احتساب خوداستنادها)، دانشکده­های پزشکی، دندان‌پزشکی و پرستاری، به‌ترتیب، دارای بیشترین میزان استناد و شاخص هرش هستند ولی از لحاظ نسبت استناد به مدارک کل و نسبت استناد به مدارک، بدون خوداستنادها، به‌ترتیب، دانشکده­های پرستاری، دندان‌پزشکی و پزشکی، بیشترین میزان نسبت استناد به مدارک هستند؛ به‌عبارت‌دیگر، هر مدرک علمی نمایه‌شده از دانشکده پرستاری به‌طور متوسط، استناد دریافت‌کرده‌است و این در حالی است که کل مدارک علمی نمایه‌شده این دانشکده توسط یک نفر تولیدشده‌است؛ به‌عبارت‌بهتر، از لحاظ میزان دریافت استناد به‌ازای هر مقاله، دانشکده پرستاری، عملکردی بهتر نسبت‌به دو دانشکده دیگر داشته‌است.

 

 

 

 

 

 

پرسش 5. سهم حوزه­های موضوعی بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

 

 

 

 

جدول 5، فراوانی و سهم (درصد) حوزه­های موضوعی بروندادهای اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس را در فاصله سال­های 2000 تا 2011 نشان‌می‌دهد.

براساس یافته­های ارائه‌شده در جدول 5 که بیانگر تنوع موضوعی مدارک نمایه‌شده جامعه پژوهش در پایگاه اسکوپوس هستند.[37] بیشترین تعداد و سهم مدارک نمایه‌شده به حوزه پزشکی (به‌طور کلی) با 187 مدرک (83/41درصد) از کل تولیدهای علمی نویسندگان در پایگاه اسکوپوس، مربوط است؛ ازسوی‌دیگر دو حوزه دندان‌پزشکی و پرستاری، به‌ترتیب با پنج و یک مدرک (12/1 و 22/0درصد)، بسیار کمتر از حوزه پزشکی هستند که این وضعیت با وضعیت تعداد مدارک نمایه‌شده توسط هر دانشکده (که در جدول 3 آمده‌است) نیز همخوانی‌دارد.

جدول 5. فراوانی و سهم حوزه­های موضوعی بروندادهای اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه استنادی اسکوپوس (2000 تا 2011)

حوزه موضوعی

فراوانی

سهم (درصد)

حوزه موضوعی

فراوانی

سهم (درصد)

پزشکی

187

83/41

دامپزشکی

4

89/0

داروشناسی و سم­شناسی

95

25/21

مهندسی شیمی

2

45/0

ایمنی­شناسی و میکروب‌شناسی

54

08/12

چندرشته­ای

2

45/0

زیست شیمی، ژنتیک و زیست­شناسی مولکولی

43

62/9

پرستاری

1

22/0

علوم اعصاب

18

03/4

مهندسی

1

22/0

علوم زیستی و کشاورزی

16

58/3

علوم زیست­محیطی

1

22/0

علم مواد

11

46/2

علوم رایانه

1

22/0

دندان‌پزشکی

5

12/1

روان‌شناسی

1

22/0

شیمی

5

12/1

-

-

-

     

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

پرسش 6. میزان همکاری علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد با پژوهشگران سایر کشورها و مؤسسه­ها در دوره زمانی 2000 تا 2011 چگونه بوده‌است؟

 

 

 

 

جدول 6، فراوانی و سهم بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه اسکوپوس را به تفکیک تعداد نویسندگان آنها، در فاصله سال­های 2000 تا 2011 نشان‌می­دهد.

همان‌طورکه جدول 6 نشان‌می­دهد، بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد، دارای تنوعی بسیار از لحاظ تعداد نویسندگان است. بروندادهای علمی با سه، چهار و پنج نویسنده به‌ترتیب با 81/25، 00/19 و 54/12درصد، دارای بیشترین سهم در میان کل بروندادهای علمی هستند؛ این وضعیت و نیز داشتن سهم 36/0درصدی (با یک برونداد علمی) بروندادهای تک­نویسنده­ای از کل بروندادها، بیانگر تمایل اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد به همکاری علمی بیشتر در تولیدهای علمی است. جدول 7، میزان همکاری علمی اعضای هیئت علمی دانشکده علوم پزشکی دانشگاه شاهد را با کشورهای مختلف و جدول 8، میزان همکاری علمی آنها را با سایر دانشگاه­ها و مؤسسه­های علمی در فاصله سال­های 2000 تا 2011 نشان‌می­دهند.

جدول 6. فراوانی و سهم بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در پایگاه اسکوپوس به تفکیک تعداد نویسندگان (2000 تا 2011)

تعداد نویسندگان

فراوانی برونداد علمی

سهم برونداد علمی (درصد)

تعداد نویسندگان

فراوانی برونداد علمی

سهم برونداد علمی (درصد)

1

1

36/0

12

3

08/1

2

34

19/12

13

6

15/2

3

72

81/25

14

4

43/1

4

53

00/19

15

2

72/0

5

35

54/12

17

2

72/0

6

29

39/10

18

1

36/0

7

11

94/3

20

1

36/0

8

16

73/5

23

1

36/0

9

5

79/1

79

1

36/0

10

2

72/0

جمع کل

279

100

 

 

 

 

 

 

 

 

 

جدول 7. فراوانی و سهم همکاری­های علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد با پژوهشگران کشورهای مختلف در پایگاه استنادی اسکوپوس (2000 تا 2011)

کشور

ایران

کانادا

انگلستان

بلاروس

آلمان

ایتالیا

استرالیا

ژاپن

آمریکا

کویت

هلند

سوئد

فراوانی

268

5

4

3

3

3

2

2

2

1

1

1

سهم (درصد)

05/96

79/1

43/1

07/1

07/1

07/1

71/0

71/0

71/0

35/0

35/0

35/0

 

 

 

 

 

 

 

براساس یافته­های جدول 7، همکاری علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های پزشکی دانشگاه شاهد با پژوهشگران ایرانی، کانادایی و انگلیسی، به‌ترتیب، بیش از سایر کشورها بوده‌است؛ به‌عبارت‌دیگر 05/96درصد از کل بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد فقط با همکاری سایر پژوهشگران داخل کشور تولیدشده‌است ولی درعین‌حال از لحاظ میزان همکاری علمی با پژوهشگران خارجی، پژوهشگران کانادایی با 79/1 و پژوهشگران انگلیسی با 43/1درصد، بیشترین سهم را دارا هستند.

جدول 8 نشان‌می­دهد که 16/83درصد از کل بروندادهای علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد فقط با همکاری خود آنها تولیدشده‌اند؛ به‌عبارت‌دیگر، همکاری علمی درون­سازمانی آنها بسیار بیشتر از همکاری علمی برون­سازمانی آنهاست و درعین‌حال از لحاظ همکاری علمی برون­سازمانی، پژوهشگران دانشگاه­های علوم پزشکی تهران، تربیت مدرس و علوم پزشکی ایران، به‌ترتیب با 29/29، 87/19 و 80/13درصد، بیشترین سهم را داشته­اند.

جدول 8. میزان همکاری­های علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد با دانشگاه­ها و مؤسسه­های مختلف در پایگاه استنادی اسکوپوس (2000 تا 2011)

نام مؤسسه یا دانشگاه

فراوانی مدارک

سهم (درصد)

نام مؤسسه یا دانشگاه

فراوانی مدارک

سهم (درصد)

دانشگاه شاهد

247

16/83

دانشگاه کلمبیا (بریتانیا)

4

35/1

دانشگاه علوم پزشکی تهران

87

29/29

دانشگاه علوم پزشکی شیراز

4

35/1

دانشگاه تربیت مدرس

59

87/19

دانشگاه علوم پزشکی اراک

4

35/1

دانشگاه علوم پزشکی ایران

41

80/13

بیمارستان ولی عصر

3

01/1

دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

32

77/10

دانشگاه پالرمو (ایتالیا)

3

01/1

دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا...

21

07/7

کالج دانشگاهی لندن

3

01/1

دانشگاه تهران

21

07/7

مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور

3

01/1

مرکز تحقیقات و مهندسی پزشکی جانبازان

21

07/7

دانشگاه پیام نور

3

01/1

دانشگاه آزاد اسلامی

19

40/6

دانشگاه ایالتی بلاروس

3

01/1

دانشگاه ایلام

7

36/2

جهاد دانشگاهی

3

01/1

انستیتو پاستور ایران

6

02/2

پژوهشکده سل و ریه

2

67/0

دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه

6

02/2

نشریه ایرانی پاتولوژی

2

67/0

دانشگاه علوم پزشکی اصفهان

6

02/2

مطب خصوصی

2

67/0

دانشگاه علوم بهزیستی و توان‌بخشی

6

02/2

مؤسسه بیوانفورماتیک مریخ

2

67/0

دانشگاه علوم پزشکی فسا

5

68/1

مرکز تحقیقات علوم اعصاب شفا

2

67/0

پژوهشگاه ملی مهندسی ژنتیک و زیست فناوری

5

68/1

دانشگاه علوم پزشکی مشهد

2

67/0

دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد

5

68/1

دانشگاه فردوسی مشهد

2

67/0

دانشگاه شهید بهشتی

5

68/1

وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

2

67/0

درمانگاه قربانیان شیمیایی سردشت

4

35/1

دانشگاه علوم پزشکی ارومیه

2

67/0

دانشگاه مونستر (آلمان)

4

35/1

دانشگاه بوعلی سینا

2

67/0

 

 

 

 

 

 

بحث و نتیجه­گیری

نتایج این پژوهش نشان‌دادند که حدود 76درصد از اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد، فاقد هرگونه مدرک علمی نمایه­شده در پایگاه استنادی معتبر و معروف اسکوپوس بودند که این مسئله می­تواند به دلایل مختلف ازجمله «عدم شناخت نویسندگان نسبت‌به اهمیت این پایگاه، انتشار مقاله­های علمی در سایر نشریه­هایی که تحت پوشش این نمایه­نامه معتبر بین­المللی نیستند، عدم وجود انگیزه کافی نویسندگان برای انتشار در نشریه­های نمایه‌شده در این پایگاه، ترجمه مقاله­ها به زبان انگلیسی و مانند آن» باشد که البته تشخیص دقیق این عوامل به انجام پژوهش­های بیشتر، نیازمند است. میزان برونداد علمی اعضای هیئت علمی دانشکده­های علوم پزشکی دانشگاه شاهد در فاصله سال­های مورد مطالعه به‌طور کلی، روبه‌افزایش بوده‌است ولی دارای روند رشد صعودی منظمی نبوده و حتی در برخی سال­ها روند نزولی داشته‌است؛ همچنین نتایج نشان‌دادند که «مقاله مجله» در میان انواع مدارک نمایه‌شده جامعه پژوهش در این پایگاه، دارای سهمی بیشتر است. درخصوص سهم دانشکده­های مختلف در مدارک­ علمی نمایه­شده، نتایج تحقیق نشان‌دادند که به‌ترتیب، دانشکده­های پزشکی، پرستاری و دندان‌پزشکی، دارای بیشترین سهم برونداد علمی نمایه‌شده در پایگاه اسکوپوس بوده­اند؛ این نتایج با یافته­های پژوهش سبحانی، تبری و طایفه (1388) همخوانی‌دارد؛ همچنین از لحاظ شاخص تعداد کل استنادها به مدارک و شاخص هرش، دانشکده­های بالا و به همان ترتیب نامبرده، دارای بیشترین میزان هستند ولی از لحاظ نسبت استناد به مدارک به‌ترتیب، دانشکده­های پرستاری، دندان‌پزشکی و پزشکی، دارای بیشترین میزان هستند؛ این نتیجه نشان‌داد که از لحاظ میزان دریافت استناد به‌ازای هر مقاله، دانشکده پرستاری (به‌رغم سهم کمتر اعضای هیئت علمی دارای مدرک نمایه‌شده)، عملکردی بهتر نسبت‌به دو دانشکده دیگر داشته‌است؛ از لحاظ سهم حوزه­های موضوعی مدارک نمایه‌شده نیز پس از موضوع پزشکی به‌طور­ کلی با 83/41درصد سهم، حوزه­های موضوعی داروشناسی و سم­شناسی با 25/21درصد، ایمنی‌شناسی و میکروب­شناسی با 08/12درصد و زیست­شیمی، ژنتیک و زیست­شناسی مولکولی با 62/9درصد، دارای بیشترین سهم در بروندادهای علمی نمایه‌شده جامعه پژوهش در پایگاه اسکوپوس بوده­اند؛ ازسوی‌دیگر، دو حوزه دندان‌پزشکی و پرستاری به‌ترتیب با سهم 12/1 و 22/0درصد، بسیار کمتر از حوزه پزشکی بوده­اند که این وضعیت با وضعیت تعداد مدارک نمایه‌شده توسط اعضای هیئت علمی هر دانشکده نیز همخوانی‌دارد؛ بررسی تنوع بروندادهای علمی نمایه‌شده جامعه پژوهش در پایگاه اسکوپوس از لحاظ تعداد نویسندگان نیز مشخص‌کرد که بروندادهای علمی با سه، چهار و پنج نویسنده، به‌ترتیب، دارای بیشترین میزان فراوانی در میان کل بروندادها هستند و حتی فقط یک برونداد علمی تک­نویسنده­ای شناسایی‌شد؛ این روند، بیانگر تمایل بیشتر جامعه پژوهش به انجام پژوهش­های گروهی و غیرانفرادی است؛ این نتایج با یافته­های پژوهش مردانی، نجفی و شریف­مقدم (1391) درخصوص تولید مدارک مشارکتی، همسو است؛ درخصوص میزان همکاری­های علمی جامعه پژوهش با پژوهشگران سایر کشورها نیز نتایج پژوهش، میزانی اندک را نسبت‌به همکاری­های علمی با پژوهشگران داخل کشور نشان‌دادند. به‌طوری‌که بیش از 96درصد بروندادهای علمی جامعه پژوهش، فقط با همکاری علمی پژوهشگران ایرانی تولیدشده‌اند و پس از آن، پژوهشگران کانادایی و انگلیسی، به‌ترتیب، بیشترین میزان همکاری علمی با جامعه پژوهش را داشته­اند؛ از لحاظ همکاری­های علمی داخل کشور نیز مشخص شد که جامعه پژوهش، بیشترین همکاری­ علمی را در درون خود (با اعضای هیئت علمی دانشگاه شاهد با سهم 16/83درصد) داشته‌است و پس از آن، به‌ترتیب با پژوهشگران دانشگاه­های علوم پزشکی تهران، تربیت مدرس و علوم پزشکی ایران (بیشترین همکاری را) داشته‌است.

با توجه به نتایج یافت‌شده از پژوهش و به‌منظور ارتقای سطح علمی و پژوهشی و بهبود رتبه و جایگاه دانشگاه شاهد، موارد زیر به اعضای هیئت علمی دانشکده­های پزشکی این دانشگاه پیشنهادمی­شوند:

1. تعداد افرادی بیشتر نسبت‌به انجام پژوهش و انتشار آن در نشریه­های نمایه‌شده در نمایه‌نامه‌های معتبر بین­المللی و ملی ازجمله اسکوپوس اقدام‌کنند.

2. با شناخت بیشتر و دقیق­تر نسبت‌به پایگاه­ها و نمایه­نامه­های استنادی معتبر دنیا ازجمله اسکوپوس، بکوشند تا پیش از انتشار مقاله­های خود در نشریه­های مختلف از نمایه­شدن آنها در این پایگاه­ها، اطمینان حاصل‌کنند.

3. تلاش خود را برای انتشار مقاله­ها و پژوهش­های خویش در نشریه­های نمایه‌شده در پایگاه‌های استنادی معتبر معطوف‌دارند تا ضمن بهره‌مندی از امتیازها و منافع علمی و پژوهشی برای خود، به بهبود جایگاه علمی دانشگاه کمک‌کنند.

4. ضمن حفظ میزان همکاری علمی درون­سازمانی با سایر همکاران خود در دانشگاه و کشور، همکاری علمی خود را با پژوهشگران سایر دانشگاه­های کشور و خارج از کشور افزایش‌دهند.

5. و درنهایت، ضمن حفظ کمّیت تولیدهای علمی خود، ارتقای کیفیت تولیدهای علمی از طریق رصد میزان استنادها و شاخص هرش خود در پایگاه­های استنادی معتبر را نیز مدنظر قراردهند.



[1] . Scopus

[2] . Web of Science

[3] . Google Scholar

[4] . Elsevier

[5] . Iran Medex

[6] . Scientific Information Database (SID)

[7] . G-index

[8] . M parameter

[9] . Medical Education

[10] . Harvadr University

[11] . Van der Vleuten

[12] . R. Zorzetto

[13] . Data CAPES

[14] . Medline

[15] . J. Valles-Valenzuela

[16] . Van Eyk

[17] . Scientific Output

[18] . Article

[19] . Article in Press

[20] . Conference Paper

[21] . Editorial

[22] . Erratum

[23] . Letter

[24] . Review

[25] . Citations

[26] . Self-citations

[27] . Citation per Paper

[28] . Shahed University

[29] . Affiliation

[30] . Analyze Results

[31] . Author Name

[32] . Total Number of Documents

[33] . Total Number of Citations

[34] . Cited-times Without Self-citations

[35] . H-Index Without Self-citations

[36] . Citation per Paper Without Self-Citations

[37] . توجه: با توجه به اینکه در بسیاری از موارد، یک مدرک نمایه‌شده، دارای بیش از یک گروه موضوعی است (براساس کلیدواژه‌های تعریف‌شده در پایگاه اسکوپوس)،  همواره مجموع کل مدارک نمایه‌شده یک سازمان یا مؤسسه در حوزه‌های موضوعی مختلف از مجموع کل تولیدهای علمی آن سازمان یا مؤسسه، بیشتر است.

اخوتی، مریم، صادقی، حلیمه و شجاعی، رضا. (1392). تحلیل برونداد علمی حوزه آموزش پزشکی در پایگاه اطلاعاتی  Web of Science. فصلنامه گام­های توسعه در آموزش پزشکی، 10(2)، 82-92.

سبحانی، عبدالرسول، تبری، رسول و طایفه، نجم­اله. (1388). وضعیت تولید مقالات علمی توسط اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی گیلان. مجله دانشگاه علوم پزشکی گیلان، 18 (70)، 80-86.

علی­بیگ، محمدرضا و روستا آزاد، لیلا. (1388). ارزیابی برونداد علمی دانشیاران و استادان دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایران از طریق اندازه‌گیری شاخص هرش. مجله مدیریت سلامت، 36(12)، 53-60.

کوشا، کیوان و طباطبایی، یوسف. (1388). خوداستنادی و کاربرد آن در مطالعات علم­سنجی. مجله رهیافت، 44، 25-29.

گرجی، ابوالقاسم و دیگران. (1389). رتبه­بندی اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی ایران براساس شاخص‌های هرش، g و پارامتر (مؤلفه) m تا پایان سال 2008. مجله مدیریت سلامت، 42(13)، 17-24.

 

مردانی، امیرحسین، نجفی، علی و شریف مقدم، هادی. (1392)، بررسی ضریب مشارکت پژوهشگران دانشگاه علوم پزشکی تهران در انتشارات بین‌المللی. مجله مدیریت سلامت، 16(51)، 19-29.

نوروزی چاکلی، عبدالرضا. (1388). کاربرد روش­ها و شاخص­های کتاب‌سنجی در مطالعات علم‌سنجی. مجله عیار، 22، 49-72.

نوروزی چاکلی، عبدالرضا، آقایاری، حسین و حسن‌زاده، محمد. (1390). ارزیابی پژوهشگران دانشگاه شهید بهشتی در پایگاه­های استنادی وب آو ساینس، اسکوپوس و گوگل اسکالر براساس شاخص­های اچ، جی. و پارامتر (مؤلفه) ام. پژوهشنامه کتابداری و اطلاع­رسانی، 1(1)، 135-152.

نوروزی چاکلی، عبدالرضا و ملامحمدی، جعفرقلی. (1390). ارزیابی تطبیقی مدارک علمی نمایه‌شده دانشگاه آزاد اسلامی در پایگاه اسکوپوس در سال­های 2007 و 2008. فصلنامه دانش‌شناسی، 3(12)، 83-98.

Valles-Valenzuela, J., Pérez-Cárceles, M. D., Osuna, E., & Luna, A. (2009). Quantitative analysis of Spanish university scientific output in the area of Legal and Forensic Medicine: International exposure. Scientometrics, 78 (3), 383-395.

Van Eyk, H. J., Hooiveld, M. H. W., Van Leeuwen, T. N., Van der Wurff, B. L. J., De Craen, A. J. M., & Dekker, F. W. (2010). Scientific output of Dutch medical students. Medical Teaching, 32(3), 231-235.

Zorzetto, R., Razzouk, D., Dubugras, M. T. B., Gerolin, J., Schor, N., Guimarães, J. A., & Mari, J. J. (2006). The scientific production in health and biological sciences of the top 20 Brazilian universities. Brazilian Journal of Medical and Biological Research, 39, 1513-1520.