پژوهش نامه علم سنجی

پژوهش نامه علم سنجی

تحلیل وضعیت و همسویی ایده ها و نیازهای ثبت شده در سامانة «نان» با اولویت های نقشة جامع علمی کشور

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
نرجس ورع
استادیار، گروه پژوهشی ارزیابی و توسعه منابع علمی، مؤسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام (ISC)، شیراز، ایران .
10.22070/rsci.2024.17995.1678
چکیده
هدف: راهبردهای کلان کشور نشان‌می‌دهد توجه به سیاست‌گذاری پژوهشی در جهت تحقق سند چشم‌انداز از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. در همین راستا تحلیل وضعیت موجود و دیداری‌سازی نیازها و ایده‌های ثبت شده در سامانه نظام ایده‌ها و نیازها، «نان» به‌عنوان یکی از ابزارهای یکپارچه‌سازی و هدایت ظرفیت پژوهشی کشور و مقایسه با اولویت‌های پژوهشی مندرج در نقشة جامع علمی کشور هدف اصلی پژوهش حاضر است.
روش‌شناسی: پژوهش از نوع مطالعات کاربردی علم‌سنجی بوده و با استفاده از روش تحلیل هم‌رخدادی واژگان انجام گرفته است. جامعه پژوهش شامل 6437 نیاز و 872 ایده می‌باشد که از ابتدا تا پایان خرداد 1402 در سامانه «نان» ثبت شده‌است. خوشه‌های موضوعی هم‌رخدادی واژگان و ترسیم نقشة علمی با استفاده از توابع کتابخانه‌ای پایتون انجام شده‌است.
یافته‌ها: تحلیل داده، در بخش ایده‌ها منجر به تشکیل 7 خوشة موضوعی دربردارنده «توسعه فناوری و صنعت»، «اقتصاد کشاورزی»، «توسعه نرم‌افزاری»، «بهداشت و سلامت جامعه»، «صنعت دام و طیور»، «زیست‌محیطی» و «گردشگری» گردید. این امر حاکی از آن است، ارائه راهکار در راستای رفع نیازها در حوزه‌های پژوهشی اولویت‌دار کشور روبه‌رشد است.
            در بخش نیازها 8 خوشة موضوعی مشتمل «رشد و توسعه اقتصادی»، «‌کشاورزی و دامداری»، «فرهنگی هنری ورزشی»، «توسعه نرم‌افزاری»، «بهداشت و سلامت جامعه»، «زیست‌محیطی»، «گردشگری»، «رشد جمعیت» گردید. نتایج حاکی از بیشترین میزان نیاز کشور در حوزه‌های «زیست‌محیطی» و «رشد و توسعه اقتصادی» می‌باشد.
نتیجه‌گیری: نتایج این مطالعه نشان داد، نیازهای مندرج در سامانة «نان» با اولویت‌های پژوهشی سند جامع علمی کشور هم‌راستا است. همچنین پتانسیل رفع نیازها در برخی حوزه‌ها وجود دارد که در بخش ایده‌ها قابل مشاهده و مستلزم اتصال به نیاز‌پرداز، توجه و پشتیبانی جهت اجرایی‌شدن است؛ بنابراین، نتایج پژوهش حاضر گامی در جهت مدیریت درست و امکان ارتباط بین نیازهای کشور و رفع آنهاست.
کلیدواژه‌ها
مصورسازی
نظام ایده ها و نیازها «نان»
خوشه های موضوعی
ایده
نیاز
نقشه علمی جامع کشور
موضوعات

عنوان مقاله English

Analysis of the Situation and Alignment of the Ideas and Needs in the "NAN" System with the Priorities of the Comprehensive Scientific Map of the Country

نویسنده English

Narjes Vara
Assistant Professor, Evaluation and Resource Development Department, Islamic World Science & Technology Monitoring and Citation Institute (ISC), Shiraz, Iran .
چکیده English

Purpose: Understanding the current situation and aligning the needs and ideas documented in the "Nan" system with the research priorities outlined in the country's comprehensive scientific map is the primary objective of this research. In recent years, various efforts have been made across the country to address supply and demand issues through different systems. However, the proliferation and fragmentation of these systems, as well as the need for needs-oriented research, prompted the Ministry of Science, Research, and Technology (MSRT) to identify and consolidate the country's needs, ideas, and capabilities. This integration of existing research, innovation, and technology systems related to the country's needs aims to plan and execute strategic initiatives effectively. A national innovation system fosters direct connections among societal needs, private and governmental industries, researchers, knowledge-based enterprises, creative companies, science and technology parks, and growth centers. Nearly a year since its inception, the continued growth and advancement of this system necessitate strategic policymaking and a thorough understanding of the current landscape. Visualizing data from the system will provide insights into the status of registered ideas and needs, illustrate the interrelationships among different subject areas, identify the most requested areas, and highlight active subjects. This analysis can guide future directions for ideas and needs, enabling strategic planning for balanced development across various sectors and the optimal allocation of resources to enhance the quality and quantity of scientific outputs in each domain.
Methodology: The research is a type of scientometric study. The research community consists of 6437 needs and 872 ideas, which were registered in the "NAN" system from the beginning of June to the end of June 1402. The desired maps are created based on the co-occurrence of words using the Python program.
Findings: The findings showed that among 6437 needs and 872 ideas included in “NAN”, the largest number of requirements is related to Tehran province with 2006 requirements, and the lowest number is assigned to Sistan and Baluchistan province with 60 titles. In the ideas section, it was found that the highest number of ideas is related to Tehran province and the lowest number is related to Chaharmahal and Bakhtiari provinces. The highest number of registered needs in the subject areas are technical and engineering, basic sciences, humanities, agriculture and natural resources, health sciences, arts, and veterinary medicine. The largest number of ideas registered in the subject areas are technical and engineering, agriculture and natural resources, basic sciences, humanities, arts, health sciences, and veterinary medicine.
Data analysis in the ideas section led to the formation of 7 subject clusters, including "Technology and Industry Development, "Agricultural Economy, "Software Development, "Community Health and Health, "Livestock and Poultry Industry, "Environmental Environment, and "Tourism". This indicates a growing trend in providing solutions to meet the needs in the priority research areas of the country. In the needs section, there are 8 subject clusters, including economic growth and development, "Agriculture and Animal Husbandry, "Sports Art Culture, "Software Development, "Community Health and Health, and results indicate that the country's greatest needs lie in the fields of "environment" and "economic growth and development. Based on the number and frequency of words in each cluster in the ideas section, it can be said that the clusters "technology and industry development" with 25 keywords and "environment" with 23 keywords have been more interesting. In the needs section, the largest number of thematic clusters are "Environmental" with 23 keywords and "Economic Growth and Development" with 20 keywords.
Conclusion: A central and comprehensive information bank is necessary to carry out targeted research to meet the country's needs. The study results indicated that the needs identified in the “NAN” system align with the country's research priorities. The potential identified in the ideas section, particularly in the areas of economy, technology, environment, and health, which are crucial needs of the country, requires connection with the providers of these needs, attention, and support for implementation. Therefore, the research findings represent a step towards efficient management and facilitating communication between the country's needs and their solutions.
 

کلیدواژه‌ها English

Scientific Map
System of Ideas and Needs "NAN"
Thematic Clusters
Ideas
Needs
احسانی، و.، اعظمی، م.، نجفی، م.، و سهیلی، ف. (1395). اثربخشی پژوهش‌های علمی داخلی بر شاخص‌های توسعه ایران. پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات، 32(2)، 319-347. https://doi.org/10.35050/JIPM010.2017.044
اکبری، ز.، سلیمان‌پور، س.، و صدقی، ش. (1401). شناسایی اولویت‌های پژوهشی رشته کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی از دیدگاه اعضای هیئت‌علمی و دانشجویان دکتری تخصصی. اطلاع‌رسانی پزشکی نوین، ۸(۴)، 361-350. http://dx.doi.org/10.32598/JMIS.8.4.4 / https://jmis.hums.ac.ir/article-1-389-fa.pdf
جنوی، الف.، و عبدی، س. (1400). تحلیل علم‌سنجی تولیدات علمی حوزه سواد رسانه‌ای و سواد اطلاعاتی. علم سنجی کاسپین، ۸(۱)، 21-10. https://doi.org/10.22088/cjs.8.1.10
درودی، ف.، و سلیمانی‌نژاد، ع. (1390). ارتباط تصویری و پردازش دیداری اطلاعات: آشنایی با مبانی نظری حوزه مصورسازی. مطالعات کتابداری و سازماندهی اطلاعات، 22(2)، 6-23. http://46.209.25.211/article_157.html     
زوارقی، ر.، و حمدی‌پور، الف. (1402). شناسایی قابلیت‌ها و شایستگی‌های علمی دانشگاه تبریز برمبنای ظرفیت‌های اجتماعی، شناختی و فکری آن.  پژوهش‌نامه علم‌سنجی، 9(1)، 43-74. https://doi.org/10.22070/rsci.2020.5594.1405
سموعی، ر.، طیبانی، ط.، و مصلحی، م. (1391). نیازهای پژوهشی استادان هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان. مدیریت اطلاعات سلامت، 9(7)، 951-957. https://him.mui.ac.ir/article_12185.html
سهرابی، م. ر.، طهمورس‌زاده، ش.، محمدی، ف.، و کلاه‌ی، ع. (1393). تعیین اولویت‌های پژوهشی مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در سال 1389. مجله مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، 1(1)، 32-44. https://doi.org/10.22037/ch.v1i1.7964
ظهوریان نادعلی، الف.، سلیمانی روزبهانی، ف.، و اجاقی، ح. (1402). نگاشت نقشه علمی تحقیقات هوش مصنوعی ایران مبتنی بر پایگاه استنادی اسکوپوس (سال‌های 1978-2022). پژوهش‌نامه علم‌سنجی، 9(1)، 469-506. https://doi.org/10.22070/rsci.2022.15866.1565
عصاره، ف. (1388). از کتاب‌سنجی تا وب‌سنجی. تهران: چاپار. 
فاطمی، م.، و آراستی، م. (1398). اولویت‌گذاری حوزه‌های علم، فناوری و نوآوری. سیاست علم و فناوری، 12(2)، 119-133. https://jstp.nrisp.ac.ir/article_13690.html
فتاحی، ر.، رجبعلی‌بگلو، ر.، و آخشیک، س. (1394). گذری و نظری بر گذشته، حال و آینده کتابداری و اطلاع‌رسانی در ایران: نگاهی به شکل‌گیری دستاوردها و چالش‌های توسعه علم اطلاعات و دانش‌شناسی. شیراز: نامه‌ی پارسی.
فرشاد، ع. الف.، میرکاظمی، ر.، طاهری، ف.، مریدی، پ.، قائمی‌مود، ش.، و علمدار، م. (1396). اولویت‌های پژوهشی بهداشت‌کار. سلامت کار ایران، 14(۱)، ۱۳۳۱23-۱۲۳۱3۳. http://ioh.iums.ac.ir/article-1-1667-fa.html
کرمعلی، م.، یعقوبی، م.، و پرنده، الف. (1400). ترسیم نقشه علمی مقالات مرتبط باسواد سلامت با استفاده از تحلیل هم رخدادی واژگانی در مدلاین. آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، ۹(۳)، ۲۹۵-۲۸۰. https://doi.org/10.52547/ijhehp.9.3.280
معاونت فناوری و نوآوری وزارت عتف.، مؤسسه ISC. (1401). گزارش پیشرفت عملکرد طرح نظام ایده‌ها و نیازها (نان). ویرایش دوم. شیراز: مرکز منطقه‌ای اطلاع رسانی علوم و فناوری.
موسوی‌زاده، م.، نوروزی چاکلی، ع.، و پورنقی، ر. (1399). تحلیل کیفی ابعاد و چارچوب معماری پایگاه سایول از نظر تحلیل، پردازش و مدیریت اطلاعات پژوهش‌ها. پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعات، 35(3)، 755-784. https://doi.org/10.35050/JIPM010.2020.038
موسوی‌زاده، م.، نوروزی چاکلی، ع.، و پورنقی، ر. (1401). شناسایی مؤلفه‌های تحلیل اطلاعات در نظام‌های بازیابی، براساس فنون مصورسازی اطلاعات در علم‌سنجی: مرور نظام‌مند. پژوهش‌نامه علم‌سنجی، 8(1)، 191-216. https://doi.org/10.22070/rsci.2020.5321.1367
نگهبان، م. ب.، و رمضانی فر، ه (1396). مقایسه نقشه علمی ایران با نقشه جهانی علم جهت تعیین حوزه‌های بین‌رشته‌ای. علم سنجی کاسپین، 4(۲)، 22-14. https://doi.org/10.22088/cjs.4.2.14
نورمحمدی، ح.، کرامت‌فر، م.، کرامت‌فر، ع.، و اسپرایین، ف. (1393). پژوهش در کدام حوزه‌ها؟ تعیین الویت‌های پژوهشی کشور بر مبنای تأثیر آن‌ها بر رشد اقتصادی. علم‌سنجی کاسپین، 1(1)، 5348-4853. https://doi.org/ 10.22088/acadpub.BUMS.1.1.48https://doi.org/
نوروزی چاکلی، ع. (1390). آشنایی با علم‌سنجی (مبانی، مفاهیم، روابط و ریشه‌ها). تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت (، مرکز تحقیق و توسعه علوم انسانی، دانشگاه شاهد، مرکز چاپ و انتشارات.  
 
 
Adamsen, L., Larsen, K., Bjerregaard, L., & Madsen, J. K. (2003). Danish research‐active clinical nurses overcome barriers in research utilization. Scandinavian Journal of Caring Sciences, 17(1), 57-65. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1046/j.1471-6712.2003.00124.x
Akbari, Z., Soleymanpour, S., & Sedghi, S. (2023). Research Priorities of Iranian Faculty Members and PhD Students in Medical Library and Information Science. Journal of Modern Medical Information Science, 8 (4), 350-361. https://doi.org/ 10.32598/JMIS.8.4.4 [In Persian].
Dork, M. (2012). Visualization for Search: Exploring Complex and Dynamic Information Spaces [Unpublished PhD Thesis]. University of Calgary, Department of Computer Science.
Doroodi, F., & Soleimani Nejad, A. (2011). Visual Communication and Visual Information Processing: An Introduction to the Theoretical Foundations of Visualization. Librarianship and Information Organization Studies, 22(2), 6-23. http://46.209.25.211/article_157.html [In Persian].
Ehsani, V., Azami, M., Najafi, S. M. B., & Soheili, F. (2017). The efficacy of Iran increasing researches in the country development. Iranian Journal of Information Processing and Management, 33(1), 25-52. https://doi.org/10.35050/JIPM010.2017.044 [In Persian].
Farshad, A.A., Mirkazemi, R., Taheri, F., Moridi, P., Ghaemi Mood, S., & Alamdar, M. (2017). Research priority in occupational health. Iran occupational health, 14 (1), 123-133. http://ioh.iums.ac.ir/article-1-1667-fa.html [In Persian].
Fatemi, M., & Arasti, M. (2019). Priority-Setting in Science, Technology and Innovation. Journal of Science and Technology Policy, 12(2), 119-133. https://jstp.nrisp.ac.ir/article_13690.html [In Persian].
Fattahi, R., Begloo, R., & Akhshik, S. (2014). An overview of the past, present, and future of library and information science in Iran: A look at the formation, achievements, and challenges of the development of information science. Shiraz‌: Nameh Parsi [In Persian].
Gupta, N., & Chakravarty, R. (2021) Research visualization of Indian LIS research using VOSviewer and Bibliometrix. Library Hi Tech News, 38(8), 6-8. http://dx.doi.org/10.1108/LHTN-10-2021-0076
Janavi, E., & Abdi, S. (2021). Scientometric analysis of scientific outputs in the field of media and information literacy. Caspian Journal of Scientometrics, 8(1), 10-21. https://doi.org/10.22088/cjs.8.1.10 [In Persian].
Janssens, F., Leta, J., Glanzel, W., & Moor, B. (2006). Towards mapping library and information science. Information Processing and Management, 42(6), 1614-1642. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S030645730600046X
Karamali, M., Yaghoubi, M., & Parandeh, A. (2021). Scientific Mapping of Papers Related to Health Literacy Using Co، Word Analysis in Medline. Iranian journal of Health Education and Health Promotion, 9(3), 280-295. https://doi.org/10.52547/ijhehp.9.3.280 [In Persian].
Ma J., &, & Lund B. (2021). The evolution and shift of research topics and methods in library and information science. Journal of the Association for Information Science and Technology, 72(8), 1059-74. https://doi.org/10.1002/asi.24474
Mousavizadeh, M., Noroozi Chakoli, A., & Pournaghi, R. (2020). Qualitative Analysis of Architectural Dimensions and Framework of SciVal in Terms of Analyzing, Processing and Information Management of Research. Iranian Journal of Information Processing and Management, 35(3), 755-784. https://doi.org/10.35050/JIPM010.2020.038 [In Persian].
Mousavizadeh, M., Noroozi Chakoli, A., & Pournaghi, R. (2022). Identifying the Information Analysis Components in Retrieval Systems, Based on Information Visualization Techniques in Scientometrics: A Systematic Review. Scientometrics Research Journal, 8(1), 191-216. https://doi.org/10.22070/rsci.2020.5321.1367 [In Persian].
Neff, M. W., & Corley, E. A. (2009). 35 years and 160,000 articles: A bibliometric exploration of the evolution of ecology. Scientometrics, 80(3), 657-682. http://link.springer.com/10.1007/s11192-008-2099-3
Negahban, MB., & Ramezanifar H. (2017). A Comparative Study between the Scientific Map of Iran and Global Scientific Map to Identify the Interdisciplinary Fields. Caspian Journal of Scientometrics, 4(2), 14-22. https://doi.org/10.22088/cjs.4.2.14 [In Persian].
Noroozi Chakoli, A. (2011). Introduction to scientometrics (foundations, concepts, relationships    origins). Tehran: SAMT. Institute for Research and Development in the Humanities, Shahed University. [In Persian].
Nourmohammadi, H., Keramatfar, M., Keramatfar, A., & Esparaein, F. (2014). Research in which Fields? Determining the Iranian Research Priorities Based on Their Effects on Economic Growth. Caspian Journal of Scientometrics, 1(1), 48-53. https://doi.org/10.22088/acadpub.BUMS.1.1.48 [In Persian].
Osareh, F., Heidari, Gh., Zare-Farashbandi, F., & Haji Zeinolabedini, M. (2020). From Bibliometrics to Webometrics. Tehran, Chapar [In Persian].
Pajic, Dejan. (2014). Browse to search, visualize to explore: Who needs an alternative information retrieving model? Computers in Human Behavior, 39, 145-153. http://doi.org/10.1016/j.chb.2014.07.010
Samouei, R., Tayebani, T., & Moslehi, M. (2013). Research needs of faculty members in Isfahan university of medical sciences. Health Information Management, 9(7), 951-957. https://him.mui.ac.ir/article_12185.html [In Persian].
Sohrabi, MR., Tahmoreszadeh, S., Mohammadi, F., & Kolahi, A. (2014). Research priority setting for social determinants of health research center of Shahid Beheshti University of Medical Sciences in 2013. Community Health, 1(1), 32- 44. https://doi.org/10.22037/ch.v1i1.7964 [In Persian].
Vice President of Technology and Innovation of the Ministry of Ataf, & ISC Institute. (2022). Progress report on the performance of the ideas and needs system plan (NAN). Second edition. Shiraz: Publications of the Regional Science and Technology Information Center. [In Persian].
Zavaraqi, R., & Hamdipour, A. (2023). Identifying the Scientific Capabilities and Competencies of the University of Tabriz Based on its Social, Cognitive, and Intellectual Capacities. Scientometrics Research Journal, 9 (1), 43-74. https://doi.org/10.22070/rsci.2020.5594.1405 [In Persian].
Zhang, K., Wang, Q., Liang, Q. M., & Chen, H. (2016). A bibliometric analysis of research on carbon tax from 1989 to 2014. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 58, 297-310. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S1364032115014720
Zohoorian Nadali, I., Soleimani Roozbahani, F., & Ojaghi, H. (2023). Iranian Artificial Intelligence Research Map Based on Scopus Citation Database (1978-2022). Scientometrics Research Journal, 9(1), 469-506. https://doi.org/10.22070/rsci.2022.15866.1565 [In Persian].